comintour.net
stroidom-shop.ru
obystroy.com
ՙՄԻՍՏԻԿ ԵՐԿԻՐ` ԱՌԱՆ՚
[ARM]     [RUS]     [ENG]

ՙՄԻՍՏԻԿ ԵՐԿԻՐ` ԱՌԱՆ՚

Ա­նի ՄԱՆ­ԳԱ­ՍԱ­ՐՅԱՆ

 Այս վեր­նա­գիրն է կրում ռու­սա­տա­նաբ­նակ ար­ցախ­ցի Ար­թուր Ջա­լա­լո­վի մե­կե­նա­սու­թյամբ Ար­ցա­խի մա­սին նկա­րա­հան­վող նոր պատ­մա­վա­վե­րագ­րա­կան-խա­ղար­կա­յին ֆիլ­մը, ո­րի ար­ցա­խյան նկա­րա­հա­նում­նե­րը մեկ­նար­կել են հու­լի­սի 11-ին։ Ար­ցա­խին և՜ գե­ղար­վես­տա­կան, և՜ փաս­տա­վա­վե­րագ­րա­կան ժան­րե­րով մի շարք ֆիլ­մե­րում մինչ այս էլ անդ­րա­դար­ձեր ե­ղել են։ Ո՞րն է նոր ֆիլ­մի ա­սե­լի­քը, նպա­տակ­ներն ու ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյու­նը. ՙՄիս­տիկ եր­կիր` Ա­ռան՚-ի գլ­խա­վոր ռե­ժի­սորն է ճա­նաչ­ված կի­նո­բե­մադ­րիչ Հրանտ Մով­սի­սյա­նը։ Սցե­նա­րի հե­ղի­նակ Լևոն ԳԱԼՍ­ՏՅԱ­ՆԸ մեզ հետ զրույ­ցում ՙգաղտ­նա­զեր­ծել՚ է մի շարք ման­րա­մաս­ներ.

-Պա­րոն Գալս­տյան, ո՞ւմն էր Ար­ցա­խի մա­սին պատ­մա­վա­վե­րագ­րա­կան նոր ֆիլմ ստեղ­ծե­լու մտահ­ղա­ցու­մը։
-Մտահ­ղա­ցու­մը Ա. Ջա­լա­լո­վինն է, ով Հրանտ Մով­սի­սյա­նին ա­ռա­ջար­կեց ֆիլմ նկա­րա­հա­նել Ար­ցա­խի հնա­գույն և հա­րուստ պատ­մու­թյան մա­սին։ Ես էլ սի­րով ըն­դու­նե­ցի ֆիլ­մի սցե­նա­րը գրե­լու Հրան­տի ա­ռա­ջար­կը։
-Ինչ­պի­սի՞ գա­ղա­փար է ֆիլ­մի ա­ռանց­քում։
-Ֆիլ­մը փորձ է հա­մա­կող­մա­նի անդ­րա­դար­ձի մի­ջո­ցով հնա­րա­վո­րինս ար­ժա­նա­հա­վատ կեր­պով բա­ցա­հայ­տե­լու պատ­մու­թյան տար­բեր շր­ջա­փու­լե­րում օ­տար նվա­ճող­նե­րի դեմ ար­ցախ­ցու ա­զա­տագ­րա­կան պայ­քա­րի շար­ժիչ ուժն ու Ար­ցա­խի` մշ­տա­պես նվա­զա­գույ­նը կի­սաան­կախ կար­գա­վի­ճա­կով գո­յատևման գրա­վա­կա­նը։ Ֆիլ­մի ա­ռանց­քում հենց այդ գաղտ­նիքն է, ինչ­պես նաև Հայ­կա­կան լեռ­նաշ­խար­հում Ար­ցա­խի պատ­մա­կան ա­ռա­քե­լու­թյու­նը ներ­կա­յաց­նե­լը։ Միա­ժա­մա­նակ լի­նե­լով ու­սում­նա­ճա­նա­չո­ղա­կան նյութ՝ ֆիլ­մի սցե­նա­րում պատ­մա­վա­վե­րագ­րա­կան պա­տու­մը հա­մադր­ված է ար­ցախ­ցու ա­զա­տա­սի­րու­թյան, հա­մա­ռու­թյան, ան­կոտ­րում ո­գու ֆե­նո­մե­նի շուրջ ծա­վալ­վող խոր­հր­դա­ծու­թյամբ։ Մենք փոր­ձում ենք այս ա­մե­նը դի­տար­կել հա­մա­կող­մա­նի և ընդ­գր­կուն հա­մա­տեքս­տում՝ չա­րի ու բա­րու, լույ­սի ու խա­վա­րի միջև ըն­թա­ցող նա­խա­դե­պա­յին մե­նա­մար­տի տրա­մա­բա­նու­թյամբ։ Կար­ծում եմ` ֆիլ­մի գլ­խա­վոր ռե­ժի­սոր, իմ լավ բա­րե­կամ Հրանտ Մով­սի­սյա­նը միան­գա­մայն թարմ ու ինք­նա­տիպ լու­ծում­նե­րով է կա­րո­ղա­ցել գտ­նել այս պատ­մու­թյան կի­նո­լե­զուն։
-Ինչ­պի­սի՞ դեպ­քեր ու դեմ­քեր են ֆիլ­մում խոր­հր­դան­շե­լու Ձեր նշած գա­ղա­փա­րը։
- Ար­ցա­խի պատ­մու­թյան հե­րո­սա­կան ու շր­ջա­դար­ձա­յին դր­վագ­նե­րի հա­մա­տեքս­տում ֆիլ­մում ներ­կա­յաց­վում է Ար­ցա­խի և, առ­հա­սա­րակ, հայ ժո­ղովր­դի պայ­քա­րի ու մա­քառ­ման հոգևոր ամ­բողջ շար­ժըն­թա­ցը։ Չէ՞ որ յու­րա­քան­չյուր ժո­ղո­վուրդ ու­նի իր հո­գու կեն­սագ­րու­թյու­նը նաև, որն ա­վե­լին է, քան պար­զա­պես պատ­մա­կան փաստ։ Հենց ա՜յս է ֆիլ­մում ներ­կա­յաց­վող պատ­մու­թյան ել­ման կե­տը։ Ար­ցա­խյան նկա­րա­հա­նում­նե­րի հե­րոս­նե­րը` տար­բեր սե­րունդ­նե­րի ու զբաղ­մուն­քի մար­դիկ, յու­րօ­րի­նակ դի­տան­կյու­նից ու կեն­սա­փի­լի­սո­փա­յու­թյամբ կներ­կա­յաց­նեն Ար­ցա­խը։ Կար­ծում եմ` խա­ղար­կա­յին դր­վագ­նե­րը, ո­րոնք կներ­կա­յաց­նեն պատ­մա­կան ա­ռանց­քա­յին ու հե­րո­սա­կան դեպ­քեր, դեմ­քեր, այն­պի­սիք, ինչ­պի­սիք Ջի­վան­շիրն է, Գան­ձա­սա­րի հայտ­նի ժո­ղո­վում հա­վաք­ված Ե­սա­յի Հա­սան Ջա­լա­լյա­նը, մե­ծա­զարմ ու քաջ մե­լիք­նե­րը և այլք, ա­ռա­վել ըն­կա­լե­լի և շո­շա­փե­լի կդարձ­նեն պատ­մու­թյու­նը։ Այս ա­մե­նը փորձ են մշա­կու­թա­բա­նա­կան և հոգևոր դի­տան­կյու­նից բա­ցա­հայ­տե­լու Ար­ցա­խի գո­յատևման ու հա­րատևման գաղտ­նի­քը։ Մեր գե­ղար­վես­տա­կան նպա­տակ­ներն ու ա­սե­լիքն էլ հենց այս հա­մա­տեքս­տում է դի­տար­կե­լի։
- Ե՞րբ և որ­տե՞ղ է նա­խա­տես­վում ֆիլ­մի ա­ռա­ջին ցու­ցադ­րու­թյու­նը։
- Ե­ռա­լե­զու` հա­յե­րեն, անգ­լե­րեն և ռու­սե­րեն ֆիլ­մի` ՙՄիս­տիկ եր­կիր` Ա­ռան՚-ի անդ­րա­նիկ ցու­ցադ­րու­թյու­նը նա­խա­տես­ված էր սեպ­տեմ­բե­րի 2-ին, բայց տեխ­նի­կա­կան պատ­ճառ­նե­րով այն հե­տաձգ­վել է մինչև ամս­վա վերջ։ Այն տե­ղի կու­նե­նա Ստե­փա­նա­կեր­տի Վե­րած­նն­դի հրա­պա­րա­կում։ Նա­խա­տես­վում է ֆիլ­մը ցու­ցադ­րել նաև Գան­ձա­սա­րում։

;