[ARM]     [RUS]     [ENG]

ԱՐԱՄ ՓԱԽՉԱՆՅԱՆ. ՄԵՆՔ ՉԿԱՅԱՑԱԾ ԱՄԵՆ ԵՐԵԽԱՅԻ ՀԱՄԱՐ ՊԵՏՔ Է ՊԱՀԱՆՋԵՆՔ ԴՊՐՈՑԻՑ

Սվետ­լա­նա ԽԱ­ՉԱՏ­ՐՅԱՆ

 Հոկ­տեմ­բե­րի 30-ից նո­յեմ­բե­րի 1-ը Ստե­փա­նա­կեր­տում անց­կաց­վեց ՙՍահ­մա­նե­լով կր­թա­կան նոր տես­լա­կա­նը՚ խո­րագ­րով կր­թա­կան ֆո­րում, որն իր ձևա­չա­փով ան­նա­խա­դեպ էր. Ար­ցա­խի ման­կա­վար­ժա­կան հան­րույ­թի, կր­թու­թյան կազ­մա­կեր­պիչ­նե­րի հետ քն­նար­կում­նե­րին մաս­նակ­ցում էին ճա­նաչ­ված փոր­ձա­գետ­ներ Հա­յաս­տա­նից, ՙԴա­սա­վան­դիր, Հա­յաս­տան՚ հիմ­նադ­րա­մի ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­ներ, ա­շա­կերտ­ներ:

Մեր հար­ցազ­րույ­ցը փոր­ձա­գետ, ՙԱյբ՚ դպ­րո­ցի գոր­ծա­դիր տնօ­րեն
Ա­րամ ՓԱԽ­ՉԱ­ՆՅԱ­ՆԻ հետ:

- Պա­րոն Փախ­չա­նյան, նախ` Ձեր տե­սա­կե­տը ֆո­րու­մի և, ընդ­հան­րա­պես, նման հա­վաք­նե­րի վե­րա­բե­րյալ: Դրանք անհ­րա­ժե՞շտ են, թե՞ ժա­մա­նա­կի զուտ վատ­նում է:
- Ես կա­սեի` ?ա մի հար­թակ է, որ­տեղ մար­դիկ սո­վո­րում են հա­մա­գոր­ծակ­ցել և կիս­վել գա­ղա­փար­նե­րով, շփ­վել ի­րար հետ և այլն: Չմո­ռա­նանք նշել, որ այն շատ լավ էր կազ­մա­կերպ­ված, կար պե­տա­կան ա­ջակ­ցու­թյուն ու նա­խա­րա­րի ան­մի­ջա­կան մաս­նակ­ցու­թյու­նը, ես կա­սեի` լավ, ե­զա­կի մի­ջո­ցա­ռում էր:
- Որ­պես մի­ջո­ցա­ռում` ա­յո, իսկ ի՞նչ ար­դյունք կտա: Այդ ե­րեք օր­վա ըն­թաց­քում լսե­ցինք հար­ցադ­րում­ներ, ո­րոնք կար­ծես թե նո­րու­թյուն չէին:
- Մենք միայն խն­դիր­նե­րի մա­սին չենք խո­սել: Այս քն­նար­կում­նե­րի նպա­տակն էր ա­սել, թե ինչ ենք ու­զում, որ լի­նի: Կար­ծում եմ, այս մի­ջո­ցա­ռու­մից հե­տո ու­սու­ցիչ­նե­րը կվե­րա­դառ­նան ի­րենց աշ­խա­տա­տե­ղե­րը` գի­տակ­ցե­լով, թե դե­պի ուր ենք մենք շարժ­վում:
- Դուք Ձեր զե­կուց­ման մեջ ա­սա­ցիք, որ լավ դպ­րոց հեշտ է ստեղ­ծել, ե­թե առ­կա են ֆի­նան­սա­կան մի­ջոց­ներ, դժ­վա­րը լավ հա­մա­կարգ ստեղ­ծելն է: Ո՞վ պետք է ստեղ­ծի այդ հա­մա­կար­գը:
- Ին­չո՞ւ է դժ­վար: Հա­մա­կար­գը կեն­դա­նի մար­մին է, որ իր մեջ պա­րու­նա­կում է մարդ­կանց, ո­րոնք մեկ օ­րում չեն փոխ­վում, շաղ­կապ­ված են բազ­մա­թիվ հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րով: Եվ ընդ­հան­րա­պես, այն փո­խե­լու միակ մի­ջոցն այդ մարդ­կանց հետ հա­մա­տեղ գոր­ծելն է, նրանց այդ փո­փո­խու­թյուն­նե­րի մաս դարձ­նե­լը: Այս­տեղ է դժ­վա­րու­թյու­նը: Դժ­վա­րու­թյունն այն է, որ ու­նենք ո­րոշ կար­գի մարդ­կանց մեծ հա­մա­խումբ, ո­րի հետ պետք է ճա­նա­պարհ անց­նել: Պատ­րաստ չե­ղանք` ո­չինչ չի փոխ­վի:
- Բո­լո­րի ընդ­հան­րա­ցումն այն էր, որ որ­քան էլ լավ հա­մա­կարգ ստեղ­ծենք, ինչ­քան էլ նոր տեխ­նո­լո­գիա­ներ ներ­մու­ծենք, գլ­խա­վոր դեմ­քը ու­սու­ցիչն է, գա­լիս հան­գում ենք նո­րից ու­սուց­չին:

- Ե՜վ ա­յո, և՜ ոչ: Ա­սեմ ին­չու: Ա­յո, որ իս­կա­պես ա­մեն պահ կր­թու­թյան ար­դյուն­քը կախ­ված է ու­սուց­չից: Կա­րող ես ու­նե­նալ վատ կր­թա­կան հա­մա­կարգ, որ­տեղ աշ­խա­տում են լավ ու­սու­ցիչ­ներ, բայց եր­բեք չես ու­նե­նա լավ կր­թա­կան հա­մա­կարգ վատ ու­սու­ցիչ­նե­րով: Բայց մյուս կող­մից այդ ու­սու­ցիչն իր գոր­ծու­նեու­թյան, ա­ռօ­րյա­յի ու մո­տե­ցում­նե­րի զգա­լի մա­սով սեր­տո­րեն կապ­ված է հա­մա­կար­գի հետ: Նա ինք­նու­րույն չէ, միայ­նակ չէ, նա, որ­պես այդ­պի­սին, երևույթ չէ, որ ա­ռան­ձին է ա­մեն ին­չից: Նրա մտա­ծե­լա­կեր­պը և շատ բա­ներ թե­լադ­րում է հա­մա­կար­գը: Նկա­տի ու­նեմ, որ հա­մա­կար­գը պայ­մա­նա­վո­րում է ու­սուց­չին, ինչ­պես որ ու­սու­ցիչն է պայ­մա­նա­վո­րում հա­մա­կար­գը: Դա փո­խա­դարձ է, զա­տել, ա­սել, որ ու­սու­ցիչն ա­ռաջ­նա­յին է, մնա­ցա­ծը երկ­րոր­դա­կան, ե­կեք կենտ­րո­նա­նանք ու­սուց­չի վրա, իսկ մնա­ցածն ինք­նըս­տին­քյան իր տե­ղը կընկ­նի, չի լի­նի: Ու­սուց­չի մաս­նակ­ցու­թյու­նը հա­մա­կար­գի ձևա­վոր­ման գոր­ծում շատ մեծ է: Եվ թե ինչ­պես նա կկա­ռու­ցի իր շր­ջա­պա­տը, այն­պի­սին էլ ին­քը կլի­նի վա­ղը:
- Մենք այդ օ­րե­րին լսե­ցինք, թե ինչ­պի­սին պի­տի լի­նեն ու­սու­ցի­չը, ա­շա­կեր­տը. բազ­մա­կող­մա­նի զար­գա­ցած, առ­կա խն­դիր­նե­րին հե­տա­մուտ և այլն, ո­րոնք կա­յին խոր­հր­դա­յին դպ­րո­ցում…
- Խոր­հր­դա­յին պե­տու­թյու­նը կա­ռու­ցել էր բա­վա­կա­նին կուռ կր­թա­հա­մա­կարգ, որն իր նպա­տա­կին ծա­ռա­յում էր քիչ թե շատ լավ: Բայց խոր­հր­դա­յին կր­թա­կան հա­մա­կար­գի ա­ռաձ­նա­հատ­կու­թյուն­նե­րից մեկն այն էր, որ եր­բեմն հրա­ժար­վում էինք ո­րոշ ե­րե­խա­նե­րից` ա­սե­լով` սրանք թող գնան բան­վոր դառ­նան, լա­վե­րին ա­ռաջ էինք քա­շում, վա­տե­րի վրա աչք փա­կում: Շատ ջանք չէինք գոր­ծադ­րում, ու­սուց­չին չէին մե­ղադ­րում, որ դա­սա­րա­նում ՙ2՚ ստա­ցող ե­րե­խա կա: Ու­սու­ցի­չը ՙ2՚-ներ էր շա­րում, ծնո­ղին էլ կան­չում, նա­խա­տում, որ ե­րե­խա­յին ու­շադ­րու­թյուն չի դարձ­նում: Այդ ա­ռու­մով ու­սու­ցի­չը բա­վա­կա­նին ար­տո­նյալ վի­ճա­կում էր: Հի­մա մի քիչ վի­ճա­կը փոխ­վել է: Հի­մա դա ու­սուց­չի հոգսն է: Մենք փոքր ազգ ենք, ի­րա­վունք չու­նենք ու­նե­նալ ե­րե­խա­ներ, ո­րոնք չեն կա­յա­ցել: Մենք ա­մեն չկա­յա­ցած ե­րե­խա­յի հա­մար պետք է դպ­րո­ցից պա­հան­ջենք` ի՞նչ պա­տա­հեց, ին­չո՞ւ այդ ե­րե­խան չկա­յա­ցավ, ի՞նչ մեծ սխալ է ու­նե­ցել: Նախ­կի­նում բա­վա­կա­նին շատ աշ­խա­տա­տե­ղեր կա­յին, որ­տեղ կա­րող էր աշ­խա­տել չկրթ­ված ան­ձը: Հի­մա նման տե­ղեր չկան: Նշա­նա­կում է` կր­թու­թյան նկատ­մամբ մեր վե­րա­բեր­մուն­քը պետք է փոխ­վի, և նե­րա­ռա­կա­նու­թյան գա­ղա­փա­րը պետք է դառ­նա ա­ռաջ­նա­յին: Ա­մեն ե­րե­խա ա­ռանձ­նա­հա­տուկ է, ա­մեն ե­րե­խա ու­նի ա­ջակ­ցու­թյան կա­րիք, ա­մեն ե­րե­խա­յի հետ պետք է աշ­խա­տել: Կան բազ­մա­տա­ղանդ ե­րե­խա­ներ, ո­րոնք մեծ ա­ջակ­ցու­թյան կա­րիք ու­նեն, որ կա­րո­ղա­նան հաս­նել ի­րենց նպա­տա­կին, կան մի քիչ ա­վե­լի պար­զա­միտ, մի քիչ ա­վե­լի է­մո­ցիո­նալ ե­րե­խա­ներ, ո­րոնք գու­ցե կր­թա­կան մեծ ձգ­տում­ներ չու­նեն, բայց կա­րող են հզոր մարդ­կա­յին հատ­կա­նիշ­ներ ձեռք բե­րել, փայ­լուն հան­դես գալ այլ ո­լորտ­նե­րում: Ա­մեն ե­րե­խա կա­յա­նա­լու հնա­րա­վո­րու­թյուն ու­նի, և ու­սուց­չի նպա­տակն է ե­րե­խա­յին կա­յաց­նել:
- Մի քա­նի խոսք Ձեր` ՙԱյբ՚ դպ­րո­ցի ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյուն­նե­րի մա­սին:
- Մեր կարևոր ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյունն այն է, որ ա­մեն կերպ ձգ­տում ենք տա­րա­տե­սակ կր­թա­կան նո­րա­րա­րու­թյուն­ներ կի­րա­ռել, փոր­ձար­կել և տա­րա­ծել: Լի­նի ծրա­գիր, թե չլի­նի, մեր նպա­տակ­նե­րը չեն փոխ­վում, մեր աշ­խա­տան­քը միշտ լի­նե­լու է այն, որ նո­րա­նոր ար­դյու­նա­վետ կր­թա­կան մո­տե­ցում­նե­րը, ո­րոնք կի­րառ­վում են աշ­խար­հում, հա­սա­նե­լի լի­նեն հան­րու­թյա­նը` փոր­ձարկ­ված, Հա­յաս­տա­նում տե­ղայ­նաց­ված: Մենք ան­գամ ձեռ­նար­կում ենք այն­պի­սի մո­տե­ցում­ներ, ո­րոնք աշ­խար­հում դեռ չկան, մեզ մոտ են ստեղծ­ված, և դրանք զար­գաց­նում ու տա­րա­ծում ենք ոչ միայն Հա­յաս­տա­նում, այլև ամ­բողջ աշ­խար­հում: