comintour.net
stroidom-shop.ru
obystroy.com
ՆՎԻ­ՐՅԱ­ԼԸ
[ARM]     [RUS]     [ENG]

ՆՎԻ­ՐՅԱ­ԼԸ

Կա­րի­նե ՍԱՐԳ­ՍՅԱՆ

 Այ­սօր ու­զում եմ ձեզ պատ­մել գրա­դա­րա­նա­յին գոր­ծի հիա­նա­լի մաս­նա­գետ, Մես­րոպ Մաշ­տո­ցի ան­վան հան­րա­պե­տա­կան գրա­դա­րա­նի հա­մալր­ման և մշակ­ման բաժ­նի վա­րիչ Սու­սան­նա Դա­դա­սյա­նի մա­սին։

Սու­սան­նան եր­կար տա­րի­ներ ի վեր աշ­խա­տում է գրա­դա­րա­նում։ Նա միակն է այս­տեղ, որ ան­ցել է բո­լոր բա­ժին­նե­րով, աշ­խա­տել սպա­սարկ­ման բաժ­նում՝ ա­բո­նի­մեն­տի թե՜ հա­յե­րեն և թե՜ ռու­սե­րեն մաս­նա­բա­ժին­նե­րում, գրա­պա­հո­ցում, մա­տե­նա­գի­տա­կան, հա­մալր­ման և մշակ­ման բա­ժին­նե­րում։ Միակն է, ով սկ­սել է գրա­դա­րա­նա­վա­րի հաս­տի­քից, հե­տո դար­ձել սեկ­տո­րի վա­րիչ, բաժ­նի վա­րիչ, գրա­դա­րա­նի տնօ­րե­նի տե­ղա­կալ (1991-95թթ.), իսկ 1995 թվա­կա­նին տնօ­րե­նի տե­ղա­կա­լի հաս­տի­քը կր­ճատ­վե­լուց հե­տո, աշ­խա­տել է որ­պես ա­ռա­ջա­տար մա­տե­նա­գետ, այ­նու­հետև` հա­մալր­ման և մշակ­ման բաժ­նի վա­րիչ, որ­տեղ աշ­խա­տում է մինչև օրս։
Ա­վար­տել է Ստե­փա­նա­կեր­տի ման­կա­վար­ժա­կան ինս­տի­տու­տի լեզ­վագ­րա­կան ֆա­կուլ­տե­տը։ Մեկ տա­րի աշ­խա­տել է ՙԿար­միր դրոշ՚ շր­ջա­նա­յին թեր­թում` որ­պես սր­բագ­րիչ։ Այ­նու­հետև 1981թ.-ից աշ­խա­տան­քի է ան­ցել գրա­դա­րա­նում (այն ժա­մա­նակ գրա­դա­րա­նը կոչ­վում էր Մաք­սիմ Գոր­կու ան­վան մար­զա­յին գրա­դա­րան)։
Խոր­հր­դա­յին այդ տա­րի­նե­րին, երբ ա­ռա­ջին ան­գամ ոտք է դրել գրա­դա­րան, աշ­խույժ ե­ռու­զեռ էր՝ գրա­կան ե­րե­կո­ներ, ցու­ցա­հան­դես­ներ, հան­դի­պում­ներ ան­վա­նի գիտ­նա­կան­նե­րի, գրող­նե­րի, Հայ­րե­նա­կան մեծ պա­տե­րազ­մի վե­տե­րան­նե­րի հետ, սպա­սարկ­ման բա­ժին­նե­րում՝ ըն­թեր­ցող­նե­րի մեծ բազ­մու­թյուն, լե­ցուն ըն­թեր­ցաս­րահ։ Գրա­դա­րանն աշ­խա­տում էր եր­կու հեր­թով։ Աշ­խա­տում էին շատ փոր­ձա­ռու մաս­նա­գետ­ներ։ Այդ­պի­սիք էին գրա­դա­րա­նի տնօ­րեն Ռի­մա Ջա­բյա­նը, Ռո­զա Ա­վե­տի­սյա­նը, Սի­րան Ղու­կա­սյա­նը, Զա­բե­լա Ստե­փա­նյա­նը, Նո­րա Հա­րու­թյու­նյա­նը, Ա­մա­լյա Պո­ղո­սյա­նը, Ռա­յա Հա­րու­թյու­նյա­նը և ու­րիշ­ներ, ո­րոն­ցից նա սո­վո­րում, փորձ էր ձեռք բե­րում։
Հա­մալր­ման և մշակ­ման բա­ժի­նը գրա­դա­րա­նի ա­մե­նա­կարևոր օ­ղակն է։ Ա­ռանց այդ բաժ­նի գրա­դա­րան գո­յու­թյուն չու­նի։ Այդ­տեղ են կա­տար­վում գիր ու գրա­կա­նու­թյան հետ ա­ռա­ջին գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րը՝ հաշ­վա­ռում՝ հա­մա­պա­տաս­խան փաս­տաթղ­թե­րով, մշա­կում, դա­սա­կար­գում, գրա­ցու­ցակ­նե­րի ստեղ­ծում, հա­մալ­րում, տե­ղադ­րում… Դա մի ահ­ռե­լի աշ­խա­տանք է, ինչն ըն­թեր­ցո­ղին տե­սա­նե­լի չէ։
Ըն­թեր­ցող­նե­րից շա­տերն այս­պես են պատ­կե­րաց­նում գրա­դա­րա­նա­յին աշ­խա­տան­քը. ՙԴե, գիրք են տա­լիս, գիրք վերց­նում, ու­րիշ ի՞նչ են ա­նում՚։ Սա­կայն թե այդ գիրքն ինչ­պես է հաս­նում գրա­դա­րակ, տաս­նյակ-հա­զա­րա­վոր գր­քե­րի մեջ ինչ­պես են գտ­նում ի­րենց պա­հան­ջած գիր­քը՝ չգի­տեն։ Այս ա­մե­նը կա­տար­վում է հենց այդ կարևոր՝ հա­մալր­ման և մշակ­ման բաժ­նում։
Սու­սան­նան ե­թե աշ­խա­տան­քա­յին ա­ռա­ջին տա­րի­նե­րին սո­վո­րում էր փոր­ձա­շատ գոր­ծըն­կեր­նե­րից, ա­պա այժմ ինքն է սո­վո­րեց­նում, նրա­նից են ա­մեն ինչ հարց­նում։ Ես ինքս ևս շատ բան եմ սո­վո­րել նրա­նից։ Մաս­նա­գի­տա­կան ա­մեն մի հար­ցով խոր­հր­դակ­ցում եմ նրա հետ։ Նա բնա­վո­րու­թյամբ հան­գիստ ու շատ բա­րի մարդ է։ Եվ այն ըն­թեր­ցող­նե­րին, ո­րոնց երբևէ բախտ է վի­ճակ­վել գիրք ստա­նալ Սու­սան­նա­յի ձեռ­քից, ան­կաս­կած կա­սեն, որ հիա­ցած են նրա վե­րա­բեր­մուն­քից։ Նա մեծ համ­բե­րա­տա­րու­թյամբ է լսում ըն­թեր­ցո­ղին, նույն­կերպ էլ պա­տաս­խա­նում։ Նա գրա­դա­րա­նի մի­ջո­ցա­ռում­նե­րի գլ­խա­վոր դե­րա­կա­տար­նե­րից է։ Նրա օգ­նու­թյամբ են ըն­տր­վում բո­լոր նյու­թե­րը, գր­վում ե­լույթ­նե­րը, հա­ճախ նաև բե­մագ­րե­րը։
Սու­սան­նան սր­տանց ու­րա­խա­նում է ըն­կեր­նե­րի հա­ջո­ղու­թյուն­նե­րով, տխ­րում նրանց ան­հա­ջո­ղու­թյուն­նե­րով։ Կյան­քում միշտ հա­մեստ, ըն­տա­նի­քում՝ լավ մայր, լավ տան­տի­կին ու միշտ բա­րե­դեմ։ Ա­հա այս­պի­սին է մեր գոր­ծըն­կե­րու­հին։ Սու­սան­նա Դա­դա­սյա­նը գրա­դա­րա­նա­յին այն գոր­ծիչն է, ով ար­ժա­նի է մեծ գո­վեստ­նե­րի, գնա­հատ­ման, նա իս­կա­կան գրա­դա­րա­նա­գետ է։
;